گاز کریپتون:

این گاز جزو کمیاب ترین گاز در سیاره زمین است که حجم آن یک قسمت در هر میلیون جو می باشد. همچنین این عنصر  نجیب ، بی رنگ و بی بو و یکدست است کریپتون جزو هشت گاز نجیب است اما دو گاز وجود دارد که با انها واکنش نشان می دهد از جمله فلوئور و کلر که جزو هالوژن های گروه 7، جدول تناوبی می باشد. از آنجایی که گاز کریپتون نادر و کمیاب است،بسیار گران بوده و استفاده محدودی نیز دارد.بنابراین بدلیل گران بودن این گاز،معمولا از گاز آرگون که ارزان تر از کریپتون می باشد  و از جمله گاز های نجیب است، استفاده می شود. کریپتون در دسته گازهایی مانند آرگون قرار داده می شود.

کریپتون دارای عدد اتمی 36 و چگالی 4.73 گرم بر سانتی متر مکعب است که در دمای 157.2- درجه سانتی گراد ذوب شده و به جوش می آید. این گاز در دمای 153.4- درجه سانتی گراد ساختار بلوری مکعبی دارد. تعداد پروتون ها و الکترون های این عنصر 36 عدد بوده و 48 نوترون در هسته خود جای داده است.

کریپتون چگونه کشف شد؟

کشف عنصر کریپتون به وسیله سر ویلیام رامسی و مولیس ویلیام تراورس انجام شد. این دو نفر در پژوهش های خود بدنبال گاز های موجود در هوا بودند که این عنصر را کشف کردند. آنها نام کریپتون را براساس یک کلمه یونانی که معنی آن( مخفی ) می­باشد، نام نهادند.

سال کشف عنصر گازی کریپتون توسط رامسی و تراورس 1898 است. آنها با جمع آوری باقی مانده هایی که پس از آزمایش های متفاوت باقی مانده بود این عنصر را کشف کردند. این دو نفر در حالیکه بدنبال کشف گازهای جدید بودند، یک روز در بین آزمایش های خود در بین عناصر موجود در هوا باقی مانده ای را که از گاز های هوا منحرف شده بود را پیدا کردند، آن لحظه بود که گاز کریپتون کشف شد.

ویژگی های گاز کریپتون:

این عنصر، سمی نبوده و مسمومیت ایجاد نمی کند، همچنین این گاز قابلیت اشتعال نداشته و انفجار ایجاد نمی نماید.

طریقه تجزیه شدن گاز کریپتون به این ترتیب است که در دمای نیتروژن مایع بر اثر تخلیه الکتریکی با عنصر فلوئور ترکیب شده و در دمای معمول عملیات تجزیه آن صورت میگیرد. غلظت این عنصر در جو تقریبا 1 ppm است. با تقطیر کسری می توان از هوای مایع خارج شود. و در اثر تخلیه الکتریکی به رنگ بنفش ملایم در می آید. مقدار کریپتون در فضا نامشخص است زیرا این اندازه گیری از فعالیت شهاب سنگی و بادهای خورشیدی حاصل می شود. اندازه گیری های اولیه حاکی از وفور کریپتون در فضا است.

خطوط انتشار چندگانه کریپتون باعث می شود که ترشحات گاز یونیزه کریپتون سفید رنگ به نظر برسند، که به نوبه خود باعث می شود لامپ های مبتنی بر این عنصر در عکاسی به عنوان یک منبع درخشان نور سفید مفید باشند. کریپتون در برخی از فلاش های عکاسی برای عکاسی با سرعت بالا استفاده می شود. گاز کریپتون همچنین با گازهای دیگر ترکیب می شود تا علائمی درخشان ایجاد کند که با چراغ سبز زرد روشن درخشان است.

کاربرد های گاز کریپتون:

در عکاسی هایی که نیاز به دقت بالا می باشد، نور موجود در فلاش، دارای گاز کریپتون است.

در ساخت شیشه های صاف که در پنل های خورشیدی و شیشه اتومبیل و ساخت و ساز خانه کاربرد دارد، از این گاز استفاده میشود.

بدلیل سنگین بودن این عنصر ، تولید کنندگان پنجره از کریپتون به عنوان یک عایق حرارتی در پنجره ها استفاده می کنند، که به آنها این امکان را می­دهد تا در محصولاتشان کیفیت عایق بودن پنجره ها را بهبود بخشند.

این گاز در برخی از لامپ های رشته ای استفاده می شود زیرا عمر رشته تنگستن را افزایش می دهد و در نتیجه باعث درخشش آن لامپ ها می گردد. همچنین در لامپ های گازی نیز از این عنصر استفاده می شود. کریپتون با آرگون در لامپ­های فلورسنت کم مصرف مخلوط می شود و باعث کاهش مصرف انرژی می شود . اما میزان نور را کم می­کند.

در علائم تبلیغاتی رنگی، معمولا از این گاز برای روشنایی علائم تبلیغ استفاده می شود.

در لیزر هایی با نور قرمز که دارای قدرت بالایی می باشند کریپتون مورد استفاده قرار میگیرد. همچنین در تصویربرداری های مغناطیسی (MRI) نیز گاز کریپتون کاربرد دارد.

از جمله کاربرد های مهم این گاز استفاده از آن در جوشکاری آلومینیوم است که بعنوان گاز محافظ استفاده می شود دلیل استفاده از آن در جوشکاری آلومینیوم در جهت جلوگیری از واکنش قطعه جوش با اکسیژن موجود در هوا است اما با این وجود بدلیل قیمت بالای آن که حدود 30 دلار در لیتر است، کمتر مورد استفاده قرار می­گیرد.

تاثیر گاز کریپتون بر سلامت انسان:

استنشاق غلظت بیش از حد آن می تواند منجر به سرگیجه ، حالت تهوع ، استفراغ ، از دست دادن هوشیاری و مرگ شود. مرگ ممکن است ناشی از عدم توانایی در تصمیم گیری و از دست دادن هوشیاری باشد زیرا در این مواقع، خطرات محیطی بدرستی درک نشده و شخص نمی­تواند تصمیمات درستی در راستای نجات خود داشته باشد.

منابع:

https://www.alibaba.com/showroom/krypton-gas-cylinder.html

https://works.doklad.ru/view/1c8TGvEkZxA.html

https://en.wikipedia.org/wiki/Krypton